ОКЭД: Қазақстанда кәсіпкерлік қызметті анықтайтын кодтар мен олардың маңызы

ОКЭД деген не?

Қазақстан Республикасының Кәсіпкерлік кодексінің 5-бабы 2-тармағына сәйкес, қазақстандық кәсіпкерлер заңмен тыйым салынбаған кез келген кәсіпкерлік қызмет түрлерін жүзеге асыруға құқылы. Бірақ кәсіпкерлер тіркеу кезінде белгілі бір қызмет бағытын (қызмет түрін) таңдауы қажет, және әрбір қызмет түріне сәйкес ОКЭД коды беріледі. Нақты қызмет түрі таңдалған кодқа сәйкес болуы тиіс.

ОКЭД коды кәсіпкерлерге төмендегідей мүмкіндіктер береді:

• арнайы салық режимін (СНР) қолдануға мүмкіндік береді;
• статистикалық есептіліктерді тапсыруды талап етеді;
• түрлі жеңілдіктерге құқылы болуға мүмкіндік жасайды.

Экономикалық қызмет түрлерінің жалпы классификаторы (ОКЭД) ҚР Ұлттық экономика министрлігінің Статистика комитетімен әзірленіп, 2019 жылғы 22 ақпанда №68-од бұйрығымен бекітілген.

Шаруашылық субъектілерінің қызмет түрлері үш категорияға бөлінеді:

• Негізгі: қосылған құн үлесі ең жоғары қызмет түрі;
• Қосымша (екіншілік): негізгі қызметтен бөлек, бірақ айналым үлесі аздау қызмет түрі (ол жалпы айналымның 50%-ынан аспауы керек);
• Көмекші: негізгі қызметті қолдау үшін жүргізілетін, үшінші тұлғаларға сатылмайтын қызметтер (мысалы, тазалау, күзет, қызмет көрсету).

Таңдалған қызмет түрлері аясында сәйкес ОКЭД кодтары белгіленеді. ОКЭД саны заңмен шектелмейді.

Тіркеу кезінде ОКЭД таңдауы кәсіпкердің қызмет түріне және қолданатын салық режиміне байланысты:

• Жалпыға бірдей режимде: кез келген ОКЭД таңдауға болады;
• Оңайлатылған режимде: кейбір қызмет түрлеріне шектеулер бар, сондықтан тиісті ОКЭД-терді көрсетуге болмайды.

Негізгі қызмет түрін анықтау үшін ҚР №225 бұйрығымен бекітілген әдістемеге сүйену қажет.

ОКЭД-ті қайдан көруге болады?

Өз ОКЭД кодын онлайн түрде тексеруге болады:

1. Kaspi.kz қосымшасы арқылы: Госуслуги → Бизнес және салықтар → ИП деректерін өзгерту;
2. Салық төлеушінің кабинеті (КНП ИСНА).

1. «Профильді қарау» бөлімінде;
2. Ұлттық статистика бюросының жеке кабинеті тіркеу деректерінде көрсетіледі.